آخرین مرحلهای که یک پارچه یا نخ پیش از خروج از کارخانهی رنگرزی طی میکند، مرحلهی تکمیل (Finishing) است؛ همان مرحلهای که زیردست نهایی پارچه، نرمی، و حس آن روی دست مصرفکننده شکل میگیرد. راکاسافت RCY محصول راک شیمی، دقیقاً برای همین نقطه از خط تولید طراحی شده است: یک نرمکنندهی پرک کاتیونیک با شارژ کاتیونیک بالا که در حمام تکمیل رنگرزی استفاده میشود و روی الیاف طبیعی و مخلوط آن با الیاف مصنوعی اثر نرمکنندگی قابل توجهی برجا میگذارد.
از نظر ظاهری، این محصول بهشکل پرک زرد رنگ عرضه میشود، ماهیت یونی آن کاتیونیک است، درصد ماده جامد آن ۹۸±۱ درصد و pH محلول ۱ به ۵ آن در بازهی ۴.۵±۰.۵ قرار دارد. نکتهی مهمی که این محصول را از بسیاری از نرمکنندههای کاتیونیک مشابه متمایز میکند، نبود اثر زردکنندگی (Yellowing) روی پارچههای سفیدگریشده است.
برای درک درست عملکرد راکاسافت RCY، باید کمی به رفتار سطحی الیاف در آب نگاه کرد. اغلب الیاف نساجی -بهخصوص الیاف سلولزی مثل پنبه و ویسکوز، و همچنین بسیاری از الیاف مصنوعی پس از رنگرزی- در محیط آبی بار سطحی منفی (Negative Zeta Potential) دارند. این بار منفی نتیجهی گروههای عاملی روی سطح فیبر و باقیماندهی مواد شیمیایی رنگرزی است.
نرمکنندههای کاتیونیک به دلیل بار مثبت مولکولی خود، بهصورت الکترواستاتیک به سطح منفی فیبر جذب میشوند؛ پدیدهای که در علم نساجی به آن "زیرلایهگذاری" یا Substantivity گفته میشود. همین جذب الکترواستاتیک باعث میشود نرمکننده بهطور یکنواخت و پایدار روی سطح الیاف بنشیند، نه اینکه فقط بهصورت سطحی و ناپایدار روی پارچه باقی بماند. نتیجهی این نشست پایدار، دوام نرمی بالاتر در برابر شستوشوهای بعدی است؛ ویژگیای که در برگه فنی راکاسافت RCY هم به آن اشاره شده: "دوام نرمی بسیار عالی".
اما چالش رایج در نرمکنندههای کاتیونیک، پدیدهی زردشدگی حرارتی است. بسیاری از ترکیبات آمونیوم چهارتایی (Quaternary Ammonium) که پایهی اصلی نرمکنندههای کاتیونیک هستند، در دماهای بالای خشککن یا در معرض نور، دچار واکنشهای اکسیداسیون میشوند که به رنگ زرد روی پارچهی سفید منجر میشود. راکاسافت RCY با فرمولاسیونی طراحی شده که این اثر جانبی را ندارد و برای پارچههای سفیدگریشده که حساسیت بالایی به تغییر رنگ دارند، گزینهی مطمئنتری محسوب میشود.
در تکمیلهای مقاوم به چروک (Easy Care / Durable Press) از رزینهای فرمالدئیدی یا بدون فرمالدئید در حمام تکمیل استفاده میشود. بسیاری از نرمکنندههای آنیونیک یا نانیونیک در تماس با این رزینها دچار ناپایداری، رسوب یا کاهش عملکرد میشوند. نرمکنندههای کاتیونیک به دلیل ماهیت یونی خود عموماً سازگاری بهتری با این نوع حمام دارند، و راکاسافت RCY هم دقیقاً بر همین اساس بهعنوان محصولی "سازگار با حمامهای رزینی" معرفی شده است. این یعنی میتوان در یک مرحله، هم مقاومت به چروک و هم نرمی مطلوب را روی پارچه ایجاد کرد، بدون نیاز به مراحل جداگانه.
| پارامتر | مقدار طبق برگه فنی | نتیجه آزمون بچ نمونه |
|---|---|---|
| شکل ظاهری | پرک زرد رنگ | تأیید |
| ماهیت یونی | کاتیونیک | — |
| حلالیت در آب | محلول در آب نرم (سختی ۵۰ ppm) | تأیید، حالت خمیری بدون ذرات |
| درصد ماده جامد | ۹۸±۱ درصد | — |
| pHمحلول ۱:۵ | ۴.۵±۰.۵ | — |
| pH محلول ۲۰٪ | بازه بچ: ۴ تا ۴.۵ | ۴ |
| عدد اسیدی (Acid Value) | بازه بچ: ۴۰ تا ۶۵ | ۵۰.۶ |
| نقطه ذوب | بازه بچ: ۵۷ تا ۶۲ درجه سانتیگراد | ۶۰ درجه سانتیگراد |
| بستهبندی | کیسههای ۲۵ کیلوگرمی | — |
| شرایط نگهداری | ۶ ماه در دمای ۵ تا ۲۵ درجه سانتیگراد | — |